Charakterystyka

Forward Rate Agreement (FRA) jest transakcją zabezpieczającą przed niekorzystnym kształtowaniem się stóp procentowych w przyszłości. FRA to umowa pomiędzy dwiema stronami, zobowiązująca je do wymiany - w określonym dniu w przyszłości - płatności odsetkowych od ustalonej kwoty nominalnej, nominowanych w tej samej walucie z tym, że jedna ze stron płaci odsetki w oparciu o stopę stałą (stopa kontraktu FRA), zaś druga w oparciu o stawkę referencyjną WIBOR. Stawka stała jest ustalana w momencie zawierania transakcji FRA, natomiast wysokość rozliczeniowej stawki WIBOR poznawana jest przez obie strony w określonym dniu w przyszłości gdy następuje rozliczenie kontraktu FRA.

Przykład
Załóżmy, że kredytobiorca posiadający kredyt ze stawką referencyjną 3M WIBOR + marża pragnie zabezpieczyć się przed wzrostem tej stopy referencyjnej za 6 miesięcy. Wówczas zawiera on z bankiem transakcję FRA 6 x 9 (kupuje kontrakt FRA 6 X 9). Wówczas za 6 miesięcy kredytobiorca (kupujący FRA) zobowiązuje się zapłacić odsetki naliczane w oparciu o ustaloną stawkę FRA natomiast bank zobowiązuje się zapłacić odsetki naliczane w oparciu o 3M WIBOR publikowany za 6 miesięcy.

Korzyści
 

• brak opłat i prowizji
• brak zaangażowania kapitałowego
• pozabilansowym instrument pochodny
• prosty proces zawierania transakcji (przez telefon)

Charakterystyka

Swap na stopę procentową (ang. Interest Rate Swap - IRS)  jest umową pomiędzy dwiema stronami, zobowiązującą je do wymiany, przez ustalony okres, płatności odsetkowych od ustalonej kwoty nominalnej, nominowanych w tej samej walucie ale obliczanych w oparciu o dwie różne stopy procentowe. Najczęściej jedna ze stron płaci odsetki w oparciu o stopę stałą, zaś druga w oparciu o stopę zmienną.

Przykładem IRS'a może być umowa pomiędzy dwiema firmami które płacą sobie przez 5 lat, co pół roku, odsetki od 10 mln PLN z tym, że firma A płaci 6M WIBOR firmie B, natomiast firma B płaci firmie A stałą stopę równą 8%.


Korzyści
 

• instrument pozabilansowy
• zabezpieczenie przed niekorzystnymi zmianami stóp procentowych
• możliwość odsprzedaży lub odkupu kontraktu przed jego końcem (przedterminowe rozliczenie)
• możliwość zawarcia IRS w PLN oraz walutach obcych
• brak dodatkowych kosztów i prowizji

Charakterystyka

Opcja na stopę procentową jest transakcją pochodną, która pozwala nabywcy Opcji zabezpieczyć się przed niekorzystnymi skutkami zmian stóp procentowych.  Prawo to nabywca Opcji na stopę procentową nabywa płacąc tzw. premię.

W ramach Opcji na Stopę Procentową wyróżniamy dwa ich typy:

• Cap
• Floor

OPCJA CAP
W przypadku Opcji Cap nabywca opcji korzysta z prawa skorzystania z opcji w momencie kiedy oprocentowanie przekroczy ustalony w transakcji poziom stopy Strike.

Opcja Cap jest dobrym narzędziem stosowanym w zarządzaniu ryzykiem stóp procentowych kiedy nabywca opcji jest zainteresowany ochroną przed wzrostem stóp procentowych. Z tytułu ich mechanizmu działania,  transakcje Cap wykorzystywane są w praktyce do zabezpieczania przed wzrostem kosztów obsługi kredytów (wysokości płaconych odsetek), opartych o zmienną stopę referencyjną (np. WIBOR, EURIBOR, LIBOR).

OPCJA FLOOR
W przypadku Opcji Floor nabywca opcji korzysta z prawa skorzystania z opcji w sytuacji gdy oprocentowanie na rynku spadnie poniżej ustalony wartości poziomu stopy Strike.

Opcja Floor jest dobrym narzędziem stosowanym w zarządzaniu ryzykiem stóp procentowych kiedy nabywca opcji jest zainteresowany ochroną przed spadkiem stóp procentowych. Z tytułu ich mechanizmu działania, transakcje Floor wykorzystuje się do zabezpieczania należności np. inwestycji w obligacje lub lokaty, opartych o zmienną stopę referencyjną (np. WIBOR, EURIBOR, LIBOR). 
 

Zawieranie transakcji terminowych wiąże się z ponoszeniem szeregu rodzaju ryzyk, w tym w szczególności:
 

• Ryzyka nieadekwatności transakcji – ryzyko pojawiające się w przypadku gdy Klient nieodpowiednio dopasuje transakcje pochodną do ekspozycji (np. walutowej i/lub stóp procentowych) wynikających z charakteru prowadzonej przez Klienta działalności.
   
• Ryzyka rynkowe – ryzyko, wynikające ze zmienności otoczenia rynkowego (takie jak zmiana kursów walutowych lub zmiana stóp procentowych), które to ma pośredni bądź bezpośredni wpływ (pozytywny lub negatywny) na wycenę już zawartej transakcji. W przypadku niekorzystnych zmian (pojawienia się negatywnej wyceny transakcji Klienta) Bank DnB NORD Polska S.A. zastrzega sobie prawo do ustanowienia lub podwyższenia wartości zabezpieczenia, zgodnie z zapisami Umowy Ramowej.
   
• Ryzyka braku płynności rynku –  ryzyko związane z ograniczoną możliwością lub brakiem możliwości zakupu lub zbycia instrumentu finansowego w krótkim czasie, co może negatywnie wpłynąć na cenę zawarcia lub zamknięcia transakcji.
   
• Ryzyka kredytowego – ryzyko związane z nie wywiązaniem się przez jedną ze stron z zobowiązań wynikających z transakcji.
   
• Ryzyka operacyjnego – ryzyko, wiążące się z zawodnością procesów, ludzi i systemów zależnych lub niezależnych od Banku DnB NORD Polska S.A.
   
• Ryzyka prawnego, księgowego oraz podatkowego – ryzyko, odnoszące się do właściwego traktowania instrumentu finansowego, w świetle obowiązujących daną stronę transakcji regulacji, we wskazanych aspektach (prawnym, księgowym i podatkowym).